Greenwashing: vanaf volgende maand wordt “groen” zeggen een stuk ingewikkelder

Greenwashing: vanaf volgende maand wordt “groen” zeggen een stuk ingewikkelder

“Duurzaam”, “groen”, “milieuvriendelijk”, “klimaatneutraal”. Mooie woorden en natuurlijk commercieel gezien aantrekkelijk. Maar als u als ondernemer één van deze woorden op uw website, verpakking of elders in een advertentie gebruikt, moet u vanaf volgende maand wel heel goed weten waarom u dat zegt. Eigenlijk vinden de meesten dat dit nu ook al zo zou moeten zijn, maar vanaf 27 september 2026 gelden strengere regels voor duurzaamheidsclaims richting consumenten. De regels komen voort uit Europese wetgeving en deze zijn in Nederland inmiddels in de wet verwerkt. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt hierop toezicht.

Wat is greenwashing?

In een eerdere blog zijn wij al ingegaan op het onderwerp greenwashing en wanneer je als bedrijf aansprakelijk kunt worden gehouden voor bijvoorbeeld verkeerde uitingen. Lees daarover vooral hier verder. Greenwashing is je als bedrijf duurzamer (groener) voordoen dan je eigenlijk bent. Dit is natuurlijk niet de bedoeling en kan tot aansprakelijkheid en schadevergoeding (alsmede boetes) leiden.

Greenwashing is dus als je je als bedrijf duurzamer (groener of meer maatschappelijk verantwoord) voordoet dan je in de praktijk echt bent. Duurzaam ondernemen is de laatste tijd enorm ‘hot’. Veel bedrijven doen het goed, maar er zijn ook voorbeelden van bedrijven die weliswaar melden dat ze enorm groen bezig zijn, maar in de praktijk blijkt dat helemaal niet het geval te zijn. Denk aan het aanprijzen van hun producten of onderneming als zodanig als “milieuvriendelijk of CO2 neutraal”. Een mooie marketingtruc maar ook greenwashing als dat in de praktijk niet het geval blijkt te zijn. Soms doet een bedrijf het niet bewust, maar heeft het te snel een claim eruit gegooid of hier en daar een zinnetje verkeerd verwoord. Hoe dan ook is het dan te kwalificeren als greenwashing.

Greenwashing kan gezien worden als misleidende reclame of oneerlijke handelspraktijken en dat is al geruime tijd verboden in Nederland. Ook kan het kwalificeren als een onrechtmatige daad of kan een wederpartij zich beroepen op het leerstuk van de dwaling (of bedrog). Als er een contractuele basis tussen partijen is, kan ook aansprakelijkheid uit hoofde van het contract volgen (wanprestatie, schadevergoeding en wellicht een contractuele boete). De nieuwe regels zetten daar vanaf 27 september 2026 nog een stevige schep bovenop.

Nieuwe regels greenwashing

Een van de belangrijkste veranderingen is dat algemene en vage duurzaamheidsclaims straks veel moeilijker te gebruiken zijn. Denk aan woorden als:

• duurzaam;
• groen;
• milieuvriendelijk;
• ecologisch;
• klimaatvriendelijk;
• natuurvriendelijk.

Het probleem is dat de consument uit zo’n woord vaak niet kan opmaken waar het duurzaamheidsvoordeel precies uit bestaat. Stel: je verkoopt kleding en zet op jouw website:

“Onze nieuwe collectie is duurzaam”

Dat klinkt natuurlijk goed, maar vervolgens blijkt dat alleen het katoen gedeeltelijk biologisch is, terwijl bijvoorbeeld de productie, het transport en de verpakking niet zijn meegenomen. Dan kan de consument door die claim gemakkelijk een veel groener beeld krijgen dan gerechtvaardigd is. Beter is bijvoorbeeld om concreet te maken wat er duurzaam is en waarop dat gebaseerd is. Hoe concreter, hoe beter. De ACM noemt dat als één van haar belangrijkste vuistregels: gebruik juiste, duidelijke, specifieke en volledige duurzaamheidsclaims en onderbouw die claims met actuele feiten.

Ook het gebruik van eigen labels kent zo haar beperkingen. Vanaf 27 september mogen duurzaamheidslabels richting consumenten alleen onder striktere voorwaarden worden gebruikt. Zo moeten  labels gebaseerd zijn op een erkend certificeringssysteem of door een overheidsinstantie zijn vastgesteld. Zelfbedachte labels zonder onafhankelijke controle zijn dus een risico.

APK voor duurzaamheidsclaims

Iedere duurzaamheidsclaim moet dus een soort juridische APK door. Dus voordat “duurzaam”, “groen”, “klimaatneutraal”, “milieuvriendelijk” of “ecologisch” groot op een website verschijnt, eerst goed nadenken over wat er precies wordt bedoeld en of het goed te onderbouwen is met bewijs. Laat ook geen cruciale informatie achterwege en zorg ervoor dat er geen verkeerd beeld ontstaat.  Pak de komende week of weken dus je website en overige uitingen erbij en voer een juridische APK door. Vraag je bij elke duurzaamheidsclaim af of het juist is en te bewijzen valt.

De ACM kan bij een overtreding maximaal € 900.000,- per overtreding opleggen óf, als dat hoger is, maximaal 10% van de betrokken omzet. De uiteindelijke hoogte hangt onder meer af van de ernst, duur en omstandigheden van de overtreding. De hoogte van zo’n boete is in ieder geval niet niks.

Vragen? Neem vrijblijvend contact met ons op.